Rodaj süresince yapılması gereken olaylar
Yeni motorun acilmasi veya yeni revizyon edilmis motorun ali§masina Rodaj s0resi denir. Yeni Urethan araq motorlan fabrikasyon rodajlidir.
Aracin uzun bmOrIO ve randimanh gali§masi agismdan rodaj sOresindeki
yapilan iglernler bnemlidir. Bunun igin agagjclaki kurallar yerine getirilir. Motor higbir zaman yOksek devirde ve tam y(jkte qali§tirilmamalidir. 1.500 - 2.000 km'ye kadar her viteste gidilebilecek en yOksek hizin 3/4 'nun Ozanne gikilmaz.,
Uzun yolda ayni hizda devamb gitmeyiniz. Zaman zaman tam gaz vererek, bazende gazdan ayak tamamen 9ekilerek araq kullanmayi deneyiniz
Ilk 500 km'ye kadar ani duru§ ve kalki§lardan kagininiz. 2.000 km.'den sonra yava§ yava§ hizinizi artirarak azami hiza gikabilirsiniz.
· Koruyucu Bakimin bnemi: Aracinizda teknik olarak bazi sistemlerin ayarlan ve bazi pargalann qali§ma sOreleri bellidir. ilerde boyak bir tehlike olu§turabilecek anzalar meydana gelmemesi igin belirli zamanlarda bakimlarinin yapilmasi gerekir.
· Bunlari $u $ekilde Siralayabiliriz: Yeni araqlarin ilk bakimi; GOnlOk bakim (Her yola qiki§ta),
Haftalik bakim (250 km.lik bakim),
Aylik bakim (1.000 - 1.500 km.lik bakim),
AID aylik bakim (5.000 - 6.000 km.lik bakim),
Yfllik bakim (10.000 - 12.000 km.lik bakim).
· Akaryakit KontrolO: Kontak anahtanni agttktan sonra yakit g6stergesine bakilir. (E) bog oldugunu (F) ise dolu oldugunu g6sterir.
· Motor Ya§inin Kontrolfi: Yag seviyesinin kontrolO igin yag gubuguna bakilir. Yag gubugunda iki gizgi vardir veya min - max yazilan vardir. Yag seviyesi bu iki gizgi veya yazi arasinda olmasi gerekir. Sayet yag eksikse tamamlanmalidir. Aynca yagin rengini ve kivamini da kontrol ederiz. Yagin rengi geffaf olmalidir. Kivamina ise parmakla baktigimizda kaygan olmalidir. Sayet yagin rengi beyaz ve mat bir renk almi§sa, motor vagina su kangmi~ demektir.
Not: Motor yag seviyesini kontrol ederken aracin d6z bir yerde olmasina dikkat edilmelidir. Motor qalqrken yag seviyesi kontrol edilmez, mo.toru stop edip 4-5 dakika beklemek gerekir.
· Radyat6r Su Seviyesinin Kontrolb:
Radyatbr kapagi agildiginda su seviyesi peteklerin Ozerincle olmalidir. Su kab-i (kavanozu) olan araglarda ise 1§aretine kadar suyun dolu olmasi gereklidir.
· Lastik Hava Basinglarinin KontrolU:
Lastik hava basinglan, hava saatleri ile kontrol edilmesi gerekir. Tekerleklerde ne kadar hava olacagi araq kataloglannda verilmi§tir. Lastik hava basinglan az olursa, tekerleklerin yanak kisimlan a~inir ve aracin enerji kaybi fazla olur. Hava basinci fazla olursa, lastiklerin orta kisimlan aginir ve araq yolda titremeler yapar.
Fren merkez pompasının üzerinde hidrolik deposu vardir. Hidrolik seviyesi kapaktan 1-1,5 cm. asagida olmalidir. Sayet eksik olursa sisteme hava gireceginden dolayi frenler tutmaz.
· Elektrik Donamminin Kontrold:
Yola gikmadan once donor lambalanni, park lambalarini, farlarl, fren lambalanni, plaka lambast gibi ve alicilan kontrol etmek gerekir. Sistem tek tek gali§tirilarak g6zden gegirilmelidir. Aksi halde aka zayiflar, bo§ahr.
RAKIPil (Ortalarna 2.5'() kin'lik ba~,irn)
· Vantilat6r Kayi§inin Gerginli§i:
DOzenli bir hareket ileti§imini saglayabilmek igin kayi§ gerginliginin iyi olmasi gerekir. Kayi~ gerginligi ba§parmakla basildiginda 1-1.5 cm. esneyecek §ekilde olmalidir.
- Kayiq fazla esnek olursa: Motordan hareket alan su pompasi, alternat6r ve kompres6r gibi pargalar motor devrine gore daha yava§ d6neceklerinden, yetersiz kalirlar. Bunun sonucunda da motor hararet yapar ve §arj sistemi qah maz. Bazi araQlardaki kompres6rler vantilat6r kayi§mclan hareket al1r. Kayi§ gev§ek olursa fren sisteminin gali§masi da bozulur.
- Kayi§ fazla gergin olursa: Motorlardan hareket alan, su pompasi, alternat6r ve kompres6r gibi pargalarin, yatak burglars a§inir.
· Bataryanin (AkUn0n) KontrolO:
$ayet aka bakimi yapilmazsa aka 6mrO kisalir.
AkOnOn yOzeyinde biriken pislikler zamanla kutuplar arasinda iletkenlik saglar. Kutup ba§i baglantilan oksitlenir ve elektrik akimina kar§i clireng g6sterir. Bunlardan dolayi bataryanin yOzeyi su He temizlenmeli, vazelin veya gres yagi sbrblerek koruma affina alinmalidir.
AkOnOn Ozerindeki eleman toz kapaklan Ozerindeki havalandirma delikleri agilmalidir. Sayet aka suyu (elektrolit) eksikse saf su ilave edilmelidir. Kesinlikle qe~me suyu vb. solar konulmamalidir. Aksi halde plakalar kiss devre yaparak tahrip olurlar.
Not: AkOnOn iyi olup olmadigini pratik olarak §u y6ntemle kontrol edebiliriz; Uzun farlan yakarak mar§ yapariz. Eger bataryanin §arji normal ise, farlar qok az 6[gOnle§melidir. , ayet tamamen s6nbyorsa batarya bo§almi§tir
· Dizel Motorlan Yakit Filtresi Su Ayincisindalki Suyun Tahliye Edilmesi: Filtrenin altindaki su tahliye muslugu uygun bir anahtarla gevsetilir. Su yogunlugu, motorin yogunlugundan daha fazla oldugu igin tabana birikir. Musluk gevgetilince su akar. Su akigi bitip motorin gelmeye baglaclioincla
musluk sikilir.
· Hava Frenli Araglarda Hava Deposundaki Suyun Tahliye Edilmesi: Hava depolannin (tOplerinin) altindaki su tahliye muslugu gevsetilir. Depo igindeki suyun bo§almasi saglandiktan sonra musluk sikilir.
C- AYLIK BAKIM (1000-1500 km.'Iik bakim)
· Hava Filtresinin Bakimi:
Kuru tip hava filtresi hafif basinph hava He temizlenmeli, elektrik soporgesi kullanilmamalidir. Hava filtresini temizlerken, hava gegi§ y6nonon tersine basinqli hava verilerek temizlemek gerekir.
Qok tozlu ortamlarda qah§an araqlarda (trakt6r, i§ makinasi vb.) yagh tip hava filtresi kullandir. Hava motora girmeden once yagin igerisine dalarak gikar ve Ozerindeki toz ve pislikler yagda kalir. Belli bir sore sonra yag gamur haline gelerek hava gegi*ine sinir getirir. Temizligi; Yag filtresi yagi bo§altilip, gazyagi veya motorin He temizlenir. Tekrar motor yagi doldurularak yerine takilir.
· Motorun yikanmasi: Temiz bir bezle motorun Ozerindeki kaba kirler ve qamurlagmi§ yaglar silindikten sonra sabunlu sicak su He yikanmalidir.
Motoru yikarken distribCjt6r6n islanmamasi igin delikleri kapatilmali veya Ozanne po§et gegirilmelidir.
D- ALTI AYLIK VE YILLIK BAKIMLAR:
(5000 - 6000 km.lik bakim)
Aracimizi gOvenle sGrebilmek igin bakimlannin zamaninda yapilmasi gerekir. Tasit Ozerindeki her sistemin bakim ve qah ma sOreleri imalat9i firma tarafindan belirlenmi§tir. Bir sOrOcO olarak bu kurallara uymazsak aracimizin ekonomik 6mrb kisalir. Ayarlar bozulur. Bunun sonucunda da motor qok masrafli olur ve az gbq Oretir. Daha da 6nemlisi kazalara neden olabilir.
Alb aylik bakimda; veya her 5000 km.'de (hangisi once dolarsa) teknik ayarlar yapilacagi igin servise gidilmelidir. Serviste gu bakimlarin yapilmasina dikkat edilmelidir.
· Motor yagi degigtirilir.
· • Vites kutusu ile diferansiyelin yag seviyesi kontrol edilir, eksik ise tamamlanir. Motor test edilir.
· Benzinli motorlarda ategleme ve yakit sistemi kontrol edilir. Gerekirse buji, platen degigtirilir. Supap ayarlan kontrol edilir.
· On dozen kontrolO ve gerekli ayarlarin yapilmasi He lastiklerin periyodik olarak yer degictirilmesi yapilir.
y
· Tekeriekler agilarak bilge ve yatak aksami temizlenir tekrar yaglanir. Frenlerin
komple bakimi yapilir.
Yillik bakimda veya 15.000 km.'de (hangisi once dolarsa) araglar servise g6tfirblerek alti aylik bakima ilaveten a~agjdaki bakimlar yaptirifir.
Yakit deposu temizlenir. Deponun temizlenmesi He dizel araglarda pompa
ve enjekt6rier kontrol edilerek ayarlan yapilir.
· • TOm elektrikli alicilar ve kablo baglantilari kontrol edilmelidir.
· Hava frenli araglarda team pargalar kontrol edilmeli ve filtreler temizienmelidir. Supap ayarlan yapilmalidir.
· Varsa karter havalandirma sOzgecinin temizlenmesi iglernleri yapilir.
Ariza arama; sistem Ozerinde herhangi bir olumsuzlugun tespit edilerek giderilmesidir. Anza ararken a§agidaki hususlara dikkat edilmelidir.
Yakit ve akii kontrollerinde ate§le yaklagilrnarnasi gerekir.
Arizaya en kolay ve en basil onarimlardan baglanrnaljdir.
· Higbir zaman bilinmeyen ve anla§ilmayan i§lerle ugra§ilmamalidir. Tekerler ve Lastik De§isimi:
Patlayan lastigin sOrOcO tarafindan degistirilmesi gereklidir. Bunun igin araglarda yedek teker (Steppe) bulundurulmasi zorunludur. Tekerlek, degistirilirken gu i§lemler yapilir;
Ise ba§lamadan once her tOrlb emniyet tedbiri alinmali. Aracin kaymamasi igin tekerleklerin 6nbne ve arkasina takoz koyunuz. El frenini gekmeyi unutmayiniz.
- Krikoyu degi§ecek olan tekerlegin bulundugu dingil veya karoserde bulunan kriko yerine yerlegtiriniz. (Aragta ba§ka yerlere kriko yerle§tirme‑
yiniz.)
Kriko kaldirilmadan jant kapagini s6k6n. Bijou somunlanni gevsetin.
Tekerlek kriko He kaldinlarak bijou somunlarini s6kCjn. Tekerlek balansinin bozulmamasi igin somunlar belirli bir siraya gore s6k6lmelidir Takilirken s6kme iglerninin terse uygulanmalidir.
Yedek lastik yerine takilarak bijonlan sikin.
Araci krikodan indirin. Bijonlan tekrar kontrol edin. Jant kapaklarlm
yerine taken.
Not: Bijonlarin temizligini kuru bezle yapiniz.
· Tekerleklere Zincir Takilmasi: Ki§in karli ve buzlu havalarda aracin kaymamasi ve patinaj yaprriamasi
igin zincir takmak gereklidir. SOrOcOler Karayollart Trafik Kanununa gore araglarinda zincir bulundurmakla y0kbrnlOdOrler. Zincir, tekerlek s6kolerek veya araq Ozerinde iken de takilabilir. Takilirken gu kurallara uyulur; Zincir 6nden geki§li araglarda 6n, arkadan itioi araglarda arka tekerleklere
takilir.
Zincir satin alinirken tekerlek 619blerine uygun olani segilmelidir.
ARACIN HEMEN DURDURULUP KONTA61N KAPATILMASINI
GEREKTIREN ARIZALAR:
kablolan kontrol edilmelidir.
· $arj lambasi yanarsa: $arj sisteminin devre dq oldugunu g6sterir. Vantilat6r
kayq kontrol edilir.
· Motordan degi§ik ses gelmesi: Motordan anormal bir ses geldiginde kontagin kapatilmasi gerekir. Supap kesmi§, disli siyirmi§, kollar yatagindan qikrnig vb. olabilir. Motor kesinlikle gali§tirilmamalidir. Qekilerek servise
g6tOrCilmelidir.
· Yanik kablo kokusu almirsa: Elektrik kablo baglantilarinda kisa devre vardir. Kontak kapatilip akCj kutup bags gikarilir. Kablo baglantilan kontrol
G- ARACKKISA HAZ1RL.ANN!1A,,S,!
Ki§in hava ve yol §artlan farkh olacagmdan araci ki§a hazirlamak gerekir. Hazirliklar §unlardir:
· Sogutma Suyuna Antifriz Konulmalidir: Kirin a§iri soguktan dolayi motor sogutma suyu donar ve silindir blogunun gatlamasi vb. anzalar ortaya qikar. Bunu ortadan kaldirmak igin sogutma suyuna bulundugunuz yerin sogukluguna gore belli oranlarda antifriz konulmalidir.
· Motorun Ki*lik Konumuna Gore Testinin Yaptirilmasi: Motorun soguk
havalarda gali§masi etkileneceginden r6lanti devrinde stop eder, r6lanti ayari yaptirilmali ve i . We devreleri g6zden gegirilmelidir.
· Dizel Motorlarinda Ise Kudirma Bujileri Kontrol Edilmelidir: Dizel
motorlarda kizdirma bujileri 2 dakikadan fazla gali§firilmarnalidir. Aksi halde yanarlar.
· Flava Filtresi Ki§hk Konuma Alinmalidir: Motorun daha verimli qalipmasi i9in motor civarinda isinmi§ havanin iqeri alinmasi saglanmi§ olur.
· Lastik Hava Basinglan Ayarianmalidir: Di§andaki havanin isisindan dolayi lastik hava basinglan, etkileneceginden basinglannin ayarlanmasi gerekir.
· Kar Lastikleri Takilmalidir: Aracin yolda giderken kaymasi, patina] yaparak enerji kaybi ve kazalara neden olmamak i9in kar lastikleri takilmasi faydalidir. M + S veya M ve S kar ve gamur lastigi anlamina gelir.
· Aragta uygun zincir, kazma, Wrek, hiz ve patinai hasin bulundurulmaildir.
· Kalorifer tesisati g6zden gegirilmelidir.
· AkO yo§unl'u§unun ayarlanmasi gerekir: Ki§in akOnOn donmamasi i9in tam ~arj edilmesi gerekir.
Not: AkO uzun sure bekletilecekse tam §arj edilip birakilmalidir.
· Otomobil kaportasi alt sacs paslanmaya karsi ziftlenmelidir. AR,
· Hava filtresi yazlik konuma getirilmelidir.
· Kar lastikleri gilkarilip, normal lastik takilmalfdir.
· Lastik hava basinglan ayarlanmalidir.
· Akayogunlugunun ayarlanmasi gerekir.
· Havalandirma sisterninin kontrolb ve bakiminin yapilmasi gerekir.
Tali in yakit tOketimi sizin araci kullanmaniza baglidir. Ekonomik bir araq
kullanmak igin a§aoidaki 6nerilerin dikkatle yerine getirilmesi gerekir;
Araqta yapilmasi gerekli bakim ve ayarlarin yakit tOketimi Ozerinde direk tesiri vardir. Bunun igin her tOrlO bakim ve ayarlarin yer ve zamaninda yapilmi§ olmasi gereklidir. (Buji, platin, avans, rolanti, subap ayari, hava filtresi temizligi
veya degi~imi gibi.)
Lastik hava basinglan dO§Ok oldugunda yakit tOketimi artar.
Taysiye edilen lastik tip ve ebatlarindan ba~ka lastik kullanma yakit tOketimini
artirir.
Motoru ilk qah§firfta esnasinda; dururken isitma yerine, ybksek devir ve hiz yapmadan yolda isitin.
________ Mekanik jikle tertibatma sahip motorlarda jikle kullanmi$saniz motorjLiklesiz gidebilecek duruma gelir gelmez jikleyi yerine itin.
Hizin azaltilacagi kav§ak, viraj, engel gibi yerleri yeterince 6nceden kestirip ayak gaz pedalindan 9ekilerek frene basmadan yava§lamayi tercih ediniz. Aracinizi sert kullanmayin, yumu~ak kullanin.
DG§Ok viteste ybksek devir ve hiz yapmayin. En ybksek vitesi motoru yormamak kaydiyla kullanin.
Rampa qikarken hizinizi korumaya qah mayin. Gaz pedaling daha fazla basmayip ayaginizi pedal Ozerinde sabit bir §ekilde tutun. Gerekiyorsa vites
kOgCiltOn.
90 km. Ozerindeki seyirlerin, yakit tOketimini her bir kilometrede % 1 artfirdigini
unutmaymiz.
Motor ilk gali§firildiginda ve kontak kapatmadan once Ost Oste gaz vermek sakincali ve yakit tOketimini artirmaktan ba§ka bir i§e yaramayacagm]
bilmelisiniz.
Kisa mesafelerde aracinizi kullanmaktan kaqinin. Normal cah ma isisina eri~qmeyeceginclen yakit tOketimi artacaktir.
Depoyu agzma kadar doldurmayim.
Seyir halinde cam arma yerine havalandirma tertibatim kullanin. Araq Ozerinde bagaj ta§imayiniz.
Seyir esnasinda gereksiz elektrik tOketicilerini kullanmayiniz.
|
Normal
